Ομιλία για τους κανόνες ρύθμισης της αγοράς (23/07/2013)

152

Κύριε πρόεδρε
Κύριοι συνάδελφοι

Στο παρόν νομοσχέδιο υπάρχουν ορισμένα στοιχεία στα οποία θα μπορούσαμε να συναινέσουμε. Παράδειγμα το άρθρο 31. Προβλέπει την επέκταση της εφαρμογής των ολοκληρωμένων συστημάτων ελέγχου και ηλεκτρονικής μετάδοσης δεδομένων εισροών-εκροών σε ότι αφορά τις εγκαταστάσεις με καύσιμα. Δυστυχώς όμως, ο γενικότερος χαρακτήρας και το σκεπτικό που διέπουν το συγκεκριμένο νομοσχέδιο ορίζονται με βάση τη διάταξη για τη λειτουργία των καταστημάτων τις Κυριακές. Είναι προφανές ότι το μέτρο ευνοεί τη μεγάλη επιχειρηματικότητα και αντίστοιχα, πλήττει τον μικροεπιχειρηματία.
Είναι τυχαίο ότι η πλευρά που έσπευσε στην αρμόδια επιτροπή να υπερθεματίσει σε σχέση με την καθιέρωση της λειτουργίας τις Κυριακές ήταν οι εκπρόσωποι των πολύ μεγάλων καταστημάτων; Είναι τυχαίο ότι οι μικροί και μεσαίοι έμποροι και καταστηματάρχες είναι εντελώς αντίθετοι σε αυτό το μέτρο; Αυτή η σύγκριση και μόνο, ότι οι μεγάλοι είναι υπέρ και οι μικροί είναι κατά, είναι παραπάνω από ενδεικτική.
Η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι η διάταξη αφορά καταστήματα κάτω των 250 τ.μ. Ο συνηθισμένος μέσος όρος είναι περίπου 80 τ.μ. Επομένως, για ποια καταστήματα μιλάμε; Ας μας εξηγήσει η κυβέρνηση. Αλλά πάλι, αν γνώμονας είναι το εμβαδό ή άλλες παρόμοιες παράμετροι, δεν θα μπορούν να προσφύγουν οι πολύ μεγάλες επιχειρήσεις, τα mall, τα πολυκαταστήματα, τα εκπτωτικά χωριά κ.α., στο Συμβούλιο της Επικρατείας και να διεκδικήσουν ίση αντιμετώπιση ως προς την λειτουργία τις Κυριακές; Άκουσα χθες βράδυ σε δελτίο ειδήσεων μία διαρροή κύκλων από το Υπουργείο Ανάπτυξης ότι αν οι μεγαλοεπιχειρηματίες καταφέρουν να προσβάλλουν μέσω Σ.τ.Ε. την όποια απόφαση για εξαίρεσή τους, τότε το υπουργείο θα επανανομοθετήσει. Μα θεωρείστε το ως εκ των ων ουκ άνευ ότι θα υπάρξει προσφυγή από τους μεγαλοεπιχειρηματίες. Η οποία είναι εξαιρετικά πιθανό να γίνει αποδεκτή. Υπάρχει τέτοιο προηγούμενο από αλυσίδα σούπερ μάρκετ. Τι θα κάνετε λοιπόν; Θα επιστρέφετε συνεχώς εδώ και θα επανανομοθετείτε; Συνιστά σοβαρότητα αυτό;
Υποστηρίζει η κυβέρνηση ότι η λειτουργία τις Κυριακές είναι μέτρο υπέρ της τόνωσης της αγοράς. Αν όντως είναι αυτό το βασικό επιχείρημα, η κυβέρνηση βρίσκεται εντελώς εκτός θέματος. Για να μην πούμε, εκτός τόπου και χρόνου. Η αγορά στηρίζεται μόνο με την κατανάλωση. Και η κατανάλωση, με το χρήμα. Το πρόβλημα της αγοράς είναι ότι οι καταναλωτές δεν έχουν χρήμα. Αν συνυπολογίσουμε τις συνεχείς ονομαστικές μειώσεις σε μισθούς και συντάξεις, μαζί με τις αλλαγές στις κλίμακες φορολόγησης και τις έκτακτες εισφορές και τα χαράτσια, η καταναλωτική δύναμη του μέσου Έλληνα έχει εδώ και καιρό πέσει πολύ παρακάτω από το μισό, σε σχέση με το 2009. Δεν μιλάω για τα 2 εκατομμύρια άνεργων, διότι οι περισσότεροι από αυτούς δεν έχουν καν λεφτά να θρέψουν τα παιδιά τους. Επομένως, εφόσον ο καταναλωτής δεν διαθέτει παραπάνω χρήμα, το μόνο που θα συμβεί είναι ότι η κατανάλωση θα απλώσει από έξι σε εφτά μέρες. Κανένα απολύτως όφελος δηλαδή για την κίνηση και τον τζίρο της αγοράς. Επιπλέον, απελευθερωμένο είναι από το 2005 το ωράριο λειτουργίας στα καταστήματα από Δευτέρα μέχρι Σάββατο, όπως και για τις Κυριακές στις ζώνες που αποτελούν τουριστικούς προορισμούς χειμώνα-καλοκαίρι, ακόμη και στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας. Είναι απολύτως ανακριβές επίσης ότι το μέτρο της Κυριακής ισχύει σε ολόκληρη την Ευρώπη. Σε ορισμένες χώρες ισχύει μόνο, όπως στην Ισπανία και τη Γαλλία και δεν έχει αξιολογηθεί ως ιδιαιτέρως αποδοτικό, σε ότι αφορά την τόνωση της πραγματικής Οικονομίας και της Απασχόλησης.
Είπαμε λοιπόν τι δεν θα συμβεί. Ας δούμε όμως τι πρόκειται να συμβεί. Στα σίγουρα! Οι μικροί έμποροι και καταστηματάρχες δεν θα μπορέσουν να ανταπεξέλθουν στα νέα ωράρια και στις νέες απαιτήσεις. Ήδη ο συγκεκριμένος κλάδος υποφέρει. Πώς θα πληρώνουν οι ιδιοκτήτες προσωπικό για τις Κυριακές; Θα απασχολούνται οι ίδιοι εφτά μέρες την εβδομάδα; Ή αναπόφευκτα θα ασκήσουν πίεση στους υπαλλήλους, αν τους έχει απομείνει κανείς με όλες τις απολύσεις που γίνονται καθημερινά, να υπερβούν τις ώρες εργασίας χωρίς πρόσθετη πληρωμή; Δεν θα πάμε έτσι σε περαιτέρω επιδείνωση των ήδη επιβαρυμένων εργασιακών σχέσεων; Πώς θα μπορέσει να πληρώσει ο καταστηματάρχης που είναι έτοιμος να κλείσει, μία επιπρόσθετη κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος, για άλλες 52 ημέρες στις 365, μαζί φυσικά με τα υπόλοιπα μη μισθολογικά, λειτουργικά κόστη που θα προκύψουν αναπόφευκτα; Ενώ έχει ήδη γονατίσει από την επιπλέον φορολόγηση που του έχει επιβληθεί με τα μνημονιακά μέτρα;
Το σίγουρο είναι ότι σε ένα πρόγραμμα λειτουργίας που θα συμπεριλαμβάνει και τις Κυριακές, θα μπορούν μόνο να αντεπεξέρχονται τα malls, τα πολυκαταστήματα και τα εκπτωτικά χωριά. Έχουν το χρήμα, τον αριθμό προσωπικού, αλλά και τις μεθόδους εκμετάλλευσης των εργαζομένων, προκειμένου να επιβιώσουν και να κυριαρχήσουν μέσα σε αυτές τις συνθήκες. Με άλλα λόγια η κυβέρνηση πάει να κάνει πράξη το δόγμα το μεγάλο ψάρι τρώει το μικρό, θεωρώντας προφανώς ότι έτσι υπηρετεί την ανταγωνιστικότητα. Το αποτέλεσμα είναι όμως να πλήττεται ακόμη πιο θανάσιμα ο κόσμος των μικρομεσαίων επιχειρήσεων που ήταν ανέκαθεν για τη χώρα μας,  πνεύμονας για την πραγματική Οικονομία και την Απασχόληση.
Σε ότι αφορά τις λαϊκές, δεν πρέπει να περιέρθουν στους δήμους. Ειδικά εν’ όψει αυτοδιοικητικών εκλογών, θα είχαμε ένα πανδαιμόνιο ψηφοθηρίας για τις άδειες. Οι πωλητές, οι επαγγελματίες, οι παραγωγοί θα είχαν να κάνουν με τέσσερις-πέντε δήμους, αφού δεν μπορούν να επιβιώσουν στήνοντας πάγκο μονάχα σε μία-δύο λαϊκές. Οι έμποροι, ως κάτοικοι και ψηφοφόροι του δήμου, θα ασκούσαν στους δημάρχους πίεση να εξωστρακίζουν τις λαϊκές σε απόμερα σημεία. Και το τέλος όμως ανά τετραγωνικό μέτρο, χάριν δήθεν της λειτουργίας του ανταγωνισμού έναντι της λειτουργίας των καταστημάτων, αλλά και καθαρά για εισπρακτικούς λόγους, θα ήταν υψηλό. Όταν οι λαϊκές πέρασαν από τους δήμους στις νομαρχίες, η μείωση των τελών ήταν σημαντική. Αυτό που κρίνεται προτιμότερο είναι να βρίσκονται οι λαϊκές στην ευθύνη κάθε Περιφέρειας με λειτουργία σχετικού περιφερειακού οργανισμού, με ενιαίο νομικό πλαίσιο δίχως διακρίσεις και διαφοροποιήσεις.
Είναι αδύνατον λοιπόν να ψηφίσουμε υπέρ αυτού του νομοσχεδίου. Σε ότι αφορά μάλιστα τους ισχυρισμούς και τις αιτιάσεις της κυβέρνησης περί δήθεν τόνωσης της Αγοράς και της Απασχόλησης, το καλύτερο που έχει να κάνει είναι να δώσει ένα τέλος σε αυτή τη μνημονιακή λαίλαπα και να αρχίσει από σήμερα κιόλας να επαναφέρει σταδιακά μισθούς και συντάξεις στα επίπεδα του 2009. Έτσι θα εκτοξευτεί η κατανάλωση, θα αναστηθεί η αγορά, θα αυξηθεί η Απασχόληση και θα μπουν φόροι στα ταμεία του κράτους.